Soạn văn 9
Bắc Sơn - Nguyễn Huy Tưởng

Soạn văn 9

Bắc Sơn - Nguyễn Huy Tưởng

Bố cục & Nội dung chính
Bố cục & Nội dung chính

Bố cục:

  • Lớp I : Cuộc nói chuyện giữa Thơm và Ngọc
  • Lớp II : Thái và Cửu bị truy đổi liền chạy vào nhà Thơm.
  • Lớp III : Thơm lén giấu Thái và Cửu không cho Ngọc biết

Nội dung chính: Đoạn trích thể hiện những xung đột diễn ra trong nội tâm nhân vật Thơm, thúc đẩy diễn biến tâm trạng nhân vật để đi tới bước ngoặt quan trọng, làm nổi bật vẻ đẹp và sự chuyển biến trong nhận thức của nhân vật Thơm.

Hướng dẫn trả lời
Hướng dẫn trả lời
Câu 1 Trang 166 SGK Ngữ Văn 9 - Tập 2

Thuật lại diễn biến sự việc và hành động trong các lớp kịch trích ở hồi 4.

Các sự việc trong hồi kịch này diễn ra chủ yếu ở gia đình Thơm - Ngọc. Trước cái chết của cha, Thơm dần dần nhận ra bộ mặt phản bội của Ngọc. Cô vô cùng đau xót, ân hận. Thái và Cửu bị giặc truy bắt đã chạy nhầm vào nhà Thơm, được Thơm che giấu và cứu thoát.

Câu 2 Trang 166 SGK Ngữ Văn 9 - Tập 2

Trong các lớp kịch này, tác giả đã xây dựng được một tình huống bất ngờ, gay cấn. Đó là tình huống nào? Tinh huống ấy có tác dụng như thế nào trong việc thể hiện xung đột và phát triển hành động kịch?

  • Tình huống: trong lúc lẩn trốn sự truy lùng của Ngọc và đồng bọn, Thái và Cửu lại chạy đúng vào nhà Ngọc, lúc ấy chỉ có một mình Thơm ở nhà.
  • Tác dụng: Tình huống này khiến Thơm phải dứt khoát lựa chọn bằng việc che giấu hai người.
Câu 3 Trang 166 SGK Ngữ Văn 9 - Tập 2

Phân tích tâm trạng và hành động của nhân vật Thơm. (Chú ý: hoàn cảnh của nhân vật, tâm trạng và thái độ của Thơm với chồng, hành động của cô cứu Thái, Cửu).

  • Tâm trạng và hành động của Thơm.
    • Hoàn cảnh: Cuộc khởi nghĩa bị đàn áp, cha và em của Thơm đã hi sinh, mẹ bỏ đi. Thơm chỉ còn người thân duy nhất là Ngọc, nhưng y đã dần lộ bộ mặt Việt gian.
    • Sự day dứt, ân hận của Thơm.
    • Qua những lời đối thoại giữa Thơm và Ngọc, sự nghi ngờ khiến Thơm luôn tìm cách dò xét ý nghĩ và hành động của chồng để tìm hiểu sự thật.
    • Một tình huống bất ngờ xảy ra với Thơm, buộc cô phải lựa chọn thái độ dứt khoát.

→ Đặt nhân vật vào hoàn cảnh căng thẳng, gay cấn, tác giả đã làm bộc lộ đời sống nội tâm với nỗi day dứt, đau xót và ân hận của Thơm, để rồi nhân vật đã hành động dứt khoát, đứng hẳn về phía cách mạng.

Câu 4 Trang 166 SGK Ngữ Văn 9 - Tập 2

Phân tích các nhân vật Ngọc, Thái, Cửu. Chú ý những điểm sau:

  • Bằng nhừng thủ pháp nào tác giả dà để cho nhân vật Ngọc bộc lộ bản chất của y và đó là bản chất gì?
  • Những nét nổi rõ trong tính cách của Thái, của Cửu là gì?
  • Ngọc đã bộc lộ đầy đủ bản chất của một tên Việt gian bán nước. Ngọc nuôi tham vọng ngoi lên để thoả mãn lòng ham muốn địa vị và tiền bạc. Tuy Ngọc cố che giấu nhưng dần dần bản chất xấu xa của Ngọc đã bị lộ ra.
  • Thái bình tĩnh, sáng suốt, đồng thời rất tin tưởng vào sự ủng hộ của quần chúng, ngay cả khi đó là vợ của một tên Việt gian. Khác với Thái, Cửu có phần nôn nóng, thiếu chín chắn. Anh nghi ngờ Thơm, thậm chí còn định bắn cô.
Câu 5 Trang 167 SGK Ngữ Văn 9 - Tập 2

Nhận xét về nghệ thuật viết kịch của Nguyễn Huy Tưởng trong các lớp kịch này, chú ý các phương diện xây dựng tình huống, tổ chức đối thoại, biểu hiện tâm lí và tính cách nhân vật.

  • Thể hiện xung đột: xung đột cơ bản của vở kịch đến hồi bốn đã bộc lộ gay gắt trong sự đối đầu giữa Ngọc với Thái, Cửu, trong hoàn cảnh cuộc khởi nghĩa bị đàn áp và Ngọc cùng đồng bọn đang truy lùng những người cách mạng. Đồng thời xung đột kịch cũng diễn ra trong nội tâm nhân vật Thơm.
  • Xây dựng tình huống: tình huống éo le, bất ngờ, bộc lộ rõ xung đột và thúc đẩy hành động kịch phát triển.
  • Ngôn ngữ đối thoại: nhịp điệu, giọng điệu khác nhau, phù hợp với từng giai đoạn của hành động kịch. Đối thoại đã bộc lộ nội tâm và tính cách nhân vật (đặc biệt ở lớp III).
Hướng dẫn luyện tập
Hướng dẫn luyện tập

Trả lời câu 1 (trang 166 SGK Ngữ văn 9, tập 2):

Chia mỗi nhóm bốn em, tập đọc và phân vai theo các nhân vật trong trích đoạn kịch này.

HS tự làm.

Trả lời câu 2 (trang 166 SGK Ngữ văn 9, tập 2):

Đọc kĩ lại chú thích (**) về kịch ở bài này, vận dụng để xác định thể loại của những vở kịch mà em đã học hoặc được xem.

Trả lời:

Tên vở kịch

Thể loại

Bắc Sơn

Chính kịch

Tôi và chúng ta

Chính kịch

Romeo và Juliet

Bi kịch

Chèo Quan Âm Thị Kính

Kịch hát

Quan lớn về làng

Kịch hát

{{lessonTitle}} Bình luận